Home » Stories » Countries » Iran » Iraanse hoofddoek is in opstand

Iraanse hoofddoek is in opstand

Terwijl de vrouwelijke toeristen zich netjes aan de kledingvoorschriften houden door haar hoofd, armen en benen te bedekken, is de Iraanse vrouw in opstand gekomen. Op straat is er voor ons niets te merken, maar op social media wordt de hoofddoek in de ring gegooid.

20160926-dscf0784
De prijs van kunnen zeggen wat je wilt – 25k Rial

Een paar jaar geleden werd de Iraanse vrouw opgeroepen om in actie te komen via de Facebookpagina ‘My Stealthy Freedom’, vertaald ‘Mijn Verborgen Vrijheid’. Op de pagina werden er foto’s gedeeld door vrouwen die in het openbaar trots haar kapels lieten zien. Volgens het NRC werd de pagina meer dan een miljoen keer geliked. (1,Sharifi, 2016)

 

De ‘eerste keer’

Virtueel mag de Iraanse vrouw dan wel in actie zijn gekomen, maar de werkelijkheid blijft dat er stof om het haar en hoofd geknoopt moet worden. De vrouwelijke toeristen komen hiermee voor het eerst in aanraking als de daling wordt ingezet naar Teheran: in het vliegtuig dus. In ons geval was het de purser van Alitalia die benadrukte dat het voor de vrouw verplicht is om een hoofddoek te dragen. Het haar moet bedekt zijn voordat je het vliegtuig uitloopt. Op dat moment veranderen de westerse geklede vrouwen in traditionele Perzische dames. Zo, in één beweging. Alsof het de normaalste zaak van de wereld is. Want, zo schrijft de Iraanse wet voor: de vrouw mag haar haren, armen, benen en contouren van het lichaam niet laten zien.

 

20160922-dscf0433
Jonge meiden uit Shiraz, met Sam
Uitlokkende hoofddoeken

Eenmaal voorbij de douane wordt ik aangesproken door een vrouw met haar verontschuldigingen: “I’m sorry for the scarf”. Sommige Iraanse vrouwen lijken de hoofddoek echt tegen te staan. En in enkele steden is dat ook te zien, bijvoorbeeld in het rijke gedeelte van Teheran. Hip geklede vrouwen, prachtig in make-up en een hoofddoek die ver achter haar hoofd valt. We zien vrouwen hoofddoeken gebruiken alsof het haar eigen haar is en zetten bijvoorbeeld een roze Nike pet eroverheen alsof er niets aan de hand is. Tussen al de chadors die overal gedragen worden, is er wel degelijk een ontwikkeling gaande.

 

20160922-dscf0448
Straatbeeld Shiraz
Uitdagen heeft consequenties

In het NRC staat een uitgebreid artikel over de actie en de initiatiefneemster Alinejad. Volgens haar zouden jonge meiden en hoogopgeleiden vrouwen de hoofddoek niet dragen, als de overheid de hoofddoek zou afschaffen. (2,Sharifi, 2016) Maar het gaat niet zonder slag of stoot. Want, zo wordt uitgelegd, het uitdagen van de kledingvoorschriften wordt hard aangepakt. Vrouwen worden aangesproken, beboet, zitten vast voor twee maanden of kunnen kiezen voor zeventig zweepslagen als straf. (1,Sharifi, 2016) Ook de imams keuren de foto-actie op Facebook af en op tv wordt er gewaarschuwd om geen foto’s meer te posten. Maar het lijkt niet te helpen. Het aantal vrouwen die bijvoorbeeld zonder hoofddoek achter het stuur zitten stijgt. Maar liefst 40.000 auto’s zijn tegengehouden door de politie en een aantal auto’s zijn zelfs in beslag genomen. (2,Sharifi, 2016)

 

20160923-dscf0491
Bruidsreportage
En anders stiekem

Alleen op afgelegen plekken, waar geen overheid of officiële autoriteiten zijn, lijken jongeren hunzelf te kunnen zijn en het leven te vieren. In ons geval was het in een verlaten ski-resort, waar we zagen hoe jongeren van het leven genoten. In eerste instantie waren we de enige toeristen in ‘het dorp’, bestaande uit winkeltjes en eettentjes. De hele handel werd speciaal voor ons geopend. Aan het einde van de middag kwam er een touringcar. Het management team heette de Iraanse jongeren welkom, want zeer waarschijnlijk hadden ze niet veel beters te doen. Nadat de groep jongeren ingecheckt waren, verzamelde ze zich buiten bij de speciaal gemaakte shisha tentjes om waterpijp te roken. Het ging steeds meer lijken op een echt feestje: harde muziek aan (wat publiekelijk ook verboden is in Iran), buiten dansen, klappen, zingen, hoofddoeken gingen bij de meeste af en lekker eten en drinken werd geserveerd. Jonge mannen en vrouwen vierde stiekem feest, waar niemand hun kon horen of zien.

 

Mannen gaan ook in protest

Het lijkt erop dat mannen het de ‘normaalste zaak van de wereld’ vinden: vrouwen die geen hoofddoek dragen. Maar zo normaal is dat niet. Volgens Alinejad draagt de vrouw ook een hoofddoek om de eer van de vader, broer of man niet te beschadigen. Daarom heeft ze de mannen juist nodig om de actie bij te staan. Dus sinds kort is de man uitgenodigd om ook deel te nemen aan de fotoprotest ‘My Stealthy Freedom’, waarin de man een speciale rol speelt. Weer is de vrouw met fantastische haardracht te zien op de foto, vaak met niet-Iraanse en uitdagende kledingstijl. De man daarentegen vertegenwoordigt de hoofddoek door het te dragen en heeft soms een wat minder gelukkige gezichtsuitdrukking. De beweging is een groot succes. Het lijkt erop dat de Iraanse samenleving er steeds meer klaar voor is om een eigen keuze te maken. (1,Sharifi, 2016) (2,Sharifi, 2016)

 

20160910-dscf9281
Eerste dag in Tehran

Terwijl de toeristen misschien onwennig de beleving van de hoofddoek ervaren, is er een groep Iraanse mannen en vrouwen die zich bezig houden met het opkomen voor een vrije keuze voor het dragen van een hoofddoek. De wet wordt uitgedaagd, zowel digitaal als in het echt. Dit, ondanks de waarschuwingen van de imams en de straffen die worden opgelegd door de Iraanse overheid. Het lijkt geen effect te hebben en het lijkt erop dat men geen zin heeft om in het geniep een ‘eigen keuze’ te maken. Voorzichtig worden de wet en de overheid aan de tand gevoeld, vooralsnog op een vredige manier. En ondertussen genieten de vrouwelijke toeristen van de voordelen van de hoofddoek: geen uren-durende sessies voor de spiegel om met mode-verantwoorde kapsels voor de dag te komen.

 

Bronvermelding

1 Sharifi, M.N. (2016, augustus 1). Geraadpleegd op 10 oktober 2016 van de website: NRC

2. Sharifi, M.N. (2016, maart 1). Geraadpleegd
op 10 oktober 2016 van de Website: NRC

Leave a Reply